સોમનાથ મંદિરનો ઈતિહાસ

સોમનાથ મંદિરનો ઈતિહાસ

16th September 2017 0 By admin

સોમનાથ મંદિર એ મહત્વનું હિન્દુ ધર્મ માનું એક મંદિર છે, જે 12 જ્યોતિર્લિંગમાં પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગ તરીકે ગણવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે આ મંદિર ચાંદદેવ દ્વારા ગુજરાતના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં વેરાવળ બંદરે બાંધવામાં આવ્યું હતું. તેણો ઉલ્લેખ ઋગ્વેદ માં કર્યો છે.
આ મંદિર હિન્દુધર્મના ઉદય અને પતનના ઇતિહાસનું પ્રતીક છે. અત્યંત વૈભવશાળી હોવાને કારણે ઇતિહાસમાંઘણી વખતે આ મંદિર તૂટી ગયું હતું અને તેનું પુનઃનિર્માણ થયું હતું. હાલના બિલ્ડિંગનું પુનઃનિર્માણ આયર્ન મૅન સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ દ્વારા ભારતની સ્વતંત્રતા પછી અને 1 ડિસેમ્બર 1995 ના રોજ ભારતના રાષ્ટ્રપતિ શંકર દયાલ શર્માએ રાષ્ટ્રને સમર્પિત કર્યું.
સોમનાથ મંદિર એક વિશ્વ વિખ્યાત ધાર્મિક અને પ્રવાસ માટેનું સ્થળ છે. સોમનાથ મંદિરમાં 7:30 થી સાંજે 8:30 વાગ્યે ગીત અને લાઈટ શો ચાલે છે, જેમાં સોમનાથ મંદિરના ઇતિહાસનું સુંદર રીતે વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે. લોકકથા અનુસાર, અહીં શ્રીકૃષ્ણનું મૃત્યુ થયું હતું.આ કારણે આ સોમનાથ મંદિરનું મહત્વ વધી ગયું છે.સોમનાથ મંદિરનો ઈતિહાસ:સૌપ્રથમ, ઇસાની પૂર્વમાં એક મંદિર અસ્તિત્વમાં હતું, જ્યાં સાતમી સદીમાં વલ્લભભાઈના મૈત્રીપૂર્ણ રાજાઓ દ્વારા બીજી વાર મંદિર પુનઃનિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું. આઠમી સદીમાં, સિંધના આરબ ગવર્નરે તેનો નાશ કરવા માટે તેના સૈન્યને મોકલ્યું. પ્રતિહાર કિંગ નાગભટ્ટએ તે ઇ.સ.815 ત્રીજી વખત પુનઃનિર્માણ કર્યું.આ મંદિરનો મહિમા અને ગૌરવ દુર-દુર સુધી ફેલાયેલો છે. આરબ પ્રવાસી અલ-બરુનીએ તેમના પ્રવાસમાં આ વર્ણન લખ્યું હતું, જેણે મહમુદ ગઝનીને અસર કરી હતી, જેમાં સોમનાથ મંદિર પર 10,000 થી વધુ સાથીઓએ 1024 પર હુમલો કર્યો, તેની સંપત્તિ લૂંટી અને તેનો નાશ કર્યો. 50,000 લોકો મંદિરની અંદર મંદિરની ભક્તિ કરતા હતા, તેઓ બધા માર્યા ગયા હતા.આ પછી, ગુજરાતનાં રાજા ભીમ અને માલવોના રાજા ભોજએ તેનું  પુનઃ નિર્માણ કર્યું. જ્યારે દિલ્હી સલ્તનતએ 1297 માં ગુજરાત પર કબજો કર્યો, તેને પાંચમી વાર પડતો મુકાયો. 1706 માં મુઘલ સમ્રાટ ઔરંગઝે તેને ફરીથી છોડ્યો. આ સમયે બાંધવામાં આવેલું મંદિર ભારતીય ગૃહ પ્રધાન સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું અને 1 ડિસેમ્બર, 1995 ના રોજ, ભારતના રાષ્ટ્રપતિ શંકર દયાલ શર્માએ રાષ્ટ્રને સમર્પિત કર્યું હતું.પ્રભાસ વર્ષ 1 9 48 માં પ્રભાસ પાટણ તરીકે જાણીતું હતું. તેના નામ પરથી તાલિમ અને મ્યુનિસિપાલિટીના નામ હતા  . આ જૂનાગઢ હુકુમતનું મુખ્ય નગર હતું. પરંતુ 1 9 48 પછી તેની તાલુકા, નગરપાલિકા અને તહેસીલ કચ્છરી વેરાવળ સાથે ભેળવી દેવાઇ. મંદિરનું પુનરાવર્તન કરવાનું ચાલુ રાખ્યું હતું પરંતુ શિવલિંગને કઈ નુકશાન થયું નહોતું.  પરંતુ વર્ષ 1026 માં મહમુદ ગઝનીએ શિવલિંગને ખંડિત કાર્ય , આ પછી, 1350 માં અલાઉદ્દીનની સેના દ્વારા શિવલિંગનું નામકરણ કરવામાં આવ્યું હતું.આ પછી ઘણી વખત મંદિર અને શિવલિંગ વિક્ષેપિત થઈ ગયા હતા. એવું કહેવાય છે કે  આગ્રા કિલ્લામાં આવેલું છે, દેવદ્વાર સોમનાથ મંદિરથી સંબંધિત છે. 1026 માં લૂંટારા દરમિયાન મહમુદ ગઝનીએ આ દરવાજાની શરૂઆત કરી હતી. રાજા કુમાર પાલ દ્વારા આ સ્થાન પર અંતિમવાર મંદિર બનાવવામાં આવ્યું હતું.સૌરાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી ઉચ્છંગરાઇ નવલ શંકર ઢેબરે 19 મી એપ્રિલ, 1940 ના રોજ અહીં ખોદકામ કર્યું હતું. આ પછી, ભારત સરકારના પુરાતત્વ વિભાગ દ્વારા ઉત્તરાયણ દ્વારા પ્રાપ્ત થયેલ બ્રહ્મસિંહ પર શિવની જ્યોતિર્લિંગ ની સ્થાપના કરી. સૌરાષ્ટ્ર રાજા દિગ્વિજય સિંહ 8 મે, 1 9 50 ના રોજ મંદિરણો પાયો નાખ્યો અને 11 મે, 1 9 51 ભારતના પ્રથમ પ્રમુખ ડૉ. રાજેન્દ્ર પ્રસાદે મંદિરમાં જ્યોર્તિલિંગની સ્થાપના કરી.1 9 62 માં સોમનાથ મંદિર પૂર્ણ થયું હતું1970 માં, જામનગરના રાજમાતાએ  તેના પતિના સ્મરણમાં દિગ્વિજયના દરવાજો બનાવ્યો. આ દ્વાર પાસે હાઇવે અને ભૂતપૂર્વ ગૃહ પ્રધાન સરદાર વલ્લભભાઇ પટેલની પ્રતિમા છે. સરદાર પટેલે  સોમનાથ મંદિર બનાવવા માટે મોટું યોગદાન આપ્યું. મંદિરની દક્ષિણમાં દરિયાકિનારે એક આધારસ્તંભ છે. સોમનાથ મંદિર અને દક્ષિણ ધ્રુવની મધ્યમાં કોઈ જમીન ન હોવા પર તેના પર એક તીર મૂકીને સૂચવવામાં આવ્યું છે.આ મંદિર પિતૃ વંશ કે શ્રાદ્ધ, નારાયણ બલી, કર્મ  માટે પણ પ્રસિદ્ધ છે તેમજ . ચૈત્ર, ભાદરવા, કારતક  મહિનામાં શ્રદ્ધાનું મહત્વ અહીં આપવામાં આવ્યું છે. આ ત્રણ મહિનામાં અહીં ભક્તોની વિશાળ ભીડ છે. આ ઉપરાંત, ત્રણ નદીઓ હરણ, કપિલા અને સરસ્વતી નું સંગમ થાય છે. આ ત્રિવેણી સ્નાન માટે વિશેષ મહત્વ છેસોમનાથ નજીક ત્રિવેણી ઘાટ પર સ્થિત ગીતા મંદિર